સમકક્ષ સમીક્ષા પ્રક્રિયા
રિસર્ચ રિવ્યૂ જર્નલ ઓફ કલ્ચરલ હેરિટેજ એન્ડ ટ્રેડિશન્સ (RRJCHT) ન્યાય, નિર્વપેક્ષતા અને શૈક્ષણિક ઈમાનદારી સુનિશ્ચિત કરવા માટે ડબલ-બ્લાઇન્ડ પિયર રીવ્યુ (Double-Blind Peer Review) પ્રક્રિયા અનુસરે છે. આ સિસ્ટમમાં લેખકો અને સમીક્ષકો બંનેની ઓળખ પૂર્ણપણે છુપાયેલી રહે છે.
1. સબમિશન અને પ્રાથમિક સ્ક્રિનિંગ (Submission and Initial Screening)
સબમિટ થયેલા બધા મૅન્યુસ્ક્રિપ્ટની પ્રથમ જ છેક સંપાદકીય કાર્યાલય દ્વારા તપાસ કરવામાં આવે છે, જેથી ખાતરી થાય કે તે જર્નલની વ્યાપકતા, ફોર્મેટિંગ માર્ગદર્શિકા અને મૂળભૂત ગુણવત્તા ધોરણો સાથે સંરેખિત છે. જો મૅન્યુસ્ક્રિપ્ટ આ માપદંડોને પૂર્ણ ન કરે તો તેને પિયર રીવ્યુ પહેલા લેખકને પાછું મોકલવામાં આવી શકે છે.
2. અનામીકરણ (Anonymization)
લેખકો મૅન્યુસ્ક્રિપ્ટમાંથી તમામ ઓળખપાત્ર માહિતી દૂર કરવા માટે જવાબદાર છે. સંપાદકીય ટીમ તે અનામીકરણને ચકાસે છે અને ત્યારબાદ જ મૅન્યુસ્ક્રિપ્ટ સમીક્ષકોને મોકલવામાં આવે છે.
3. સમીક્ષક પસંદગી (Reviewer Selection)
લાયક સમીક્ષકો તેમના વિષયક નિષ્ણાતી, સંશોધન અનુભવ અને શૈક્ષણિક કૌશલ્યના આધારે પસંદ કરવામાં આવે છે, જેમાં સામેલ છે: સાંસ્કૃતિક વારસા, પરંપરાઓ, ભારતીય જ્ઞાન પ્રણાલી (IKS), કળા, ઇતિહાસ, અને સંબંધિત અંતઃવિષયક અભ્યાસ.
4. સમીક્ષા મૂલ્યાંકન (Review Evaluation)
- ક્ષેત્રમાં મૂળભાવ અને યોગદાન (Originality and contribution to the field)
- સંશોધન ડિઝાઇન અને પદ્ધતિશાસ્ત્ર (Research design and methodology)
- સ્પષ્ટતા અને વ્યવસ્થા (Clarity and organization)
- સાંસ્કૃતિક વારસા, પરંપરાઓ અને સંબંધિત વિષયકતા (Relevance to Cultural Heritage, Traditions, and allied disciplines)
- નૈતિક ધોરણો અને શૈક્ષણિક કઠોરતા (Ethical standards and academic rigor)
5. સમીક્ષકની ભલામણો (Reviewer Recommendations)
- સ્વીકૃતિ (Accept)
- નાની સુધારા (Minor Revision)
- મોટા સુધારા (Major Revision)
- નકાર (Reject)
6. સંપાદકીય નિર્ણય અને સંચાર (Editorial Decision and Communication)
સમીક્ષકોની રિપોર્ટના આધારે, સંપાદકીય ટીમ નિર્ણય કરે છે. નિર્ણય અને અનામીકૃત સમીક્ષા ટિપ્પણીઓ લેખકને મોકલવામાં આવે છે.
7. સુધારા અને પુનઃ મૂલ્યાંકન (Revision and Re-evaluation)
જો સુધારા જરૂરી હોય, તો લેખકોએ સુધારેલું મૅન્યુસ્ક્રિપ્ટ અને સમીક્ષકોની ટિપ્પણીઓ પર જવાબ સબમિટ કરવો જરૂરી છે. જરૂર હોય તો સુધારેલા મૅન્યુસ્ક્રિપ્ટને ફરીથી સમીક્ષા માટે મોકલવામાં આવી શકે છે.
8. અંતિમ નિર્ણય (Final Decision)
અંતિમ પ્રકાશન નિર્ણય એ એડિટર-ઇન-ચીફ દ્વારા લેવાય છે, અને જરૂરી હોય તો સંપાદકીય બોર્ડ સાથે પરામર્શ પછી.
9. નૈતિકતા અને ગુપ્તતા (Ethics and Confidentiality)
સમીક્ષકો કોઈપણ હિત સંઘર્ષ જાહેર કરે છે અને સમીક્ષા પ્રક્રિયા દરમિયાન કડક ગુપ્તતા જાળવે છે. મૅન્યુસ્ક્રિપ્ટ અને સમીક્ષક ટિપ્પણીઓ શેર અથવા ખુલ્લા ન હોવી જોઈએ.
10. સતત સુધારણા (Continuous Improvement)
RRJCHT લેખકો અને સમીક્ષકો પાસેથી રચનાત્મક પ્રતિસાદને પ્રોત્સાહન આપે છે, જેથી પારદર્શિતા, ન્યાયસંગતતા, અને પિયર રીવ્યુ સિસ્ટમની ગુણવત્તા વધુ મજબૂત બની શકે.
કોઈ પ્રશ્નો માટે સંપર્ક કરો:
સંપાદકીય કાર્યાલય
રિસર્ચ રિવ્યૂ જર્નલ ઓફ કલ્ચરલ હેરિટેજ એન્ડ ટ્રેડિશન્સ (RRJCHT)
ઇમેલ: editor@rrjcht.in